استاندارد آسانسور به منظور پیشگیری از وقوع حوادث مختلف و پس از چند سال، از اوایل دهه 80 (سال 83) وضع گردید. این قوانین به منظور تایید کیفیت آسانسور، نوع طراحی و ساخت، و الزامات نحوه نصب الزامی شد. این شاخص ها لازمه تولید محصول هستند که پس از تایید توسط کارشناسان اجرایی می شود. چرا که همواره در وسایلی که ارتباط مستقیمی با انسان ها دارد، به دلیل حفظ ایمنی باید از منظر مختلف بررسی و تست شوند. از همین رو وضع یک سری قوانین و ایجاد برخی از قوانین و الزامات می تواند در قرارگیری چهارچوب ایمنی کمک کننده باشد. مخصوصا که تولید این وسایل امروزه بسیار گسترده تر شده و امکان کاهش کیفیت به دلیل تمرکز روی کمیت وجود خواهد داشت.
با توجه به وقوع مشکلات و حوادث مختلف اعم از خسارات مالی و جانی، اجرای استانداردسازی موجب گردید تا با کاهش مشکلات مختلف، افراد با دغدغه کم تر از این وسیله بسیار کاربردی استفاده نمایند. به همین منظور قصد داریم تا در این مقاله موارد مهمی که برای یک آسانسور ایمن و استاندارد لازم است را شرح دهیم. تا با انتخاب یک محصول مناسب، علاوه بر کیفیت و کارایی، از امنیت لازم نیز برخوردار شوید. تا با ایمنی مناسبی در ساختمان خود و با بکارگیری انواع مکانیزم های مورد نظر از محصول خود استفاده ببرید. ضمن اینکه رعایت استانداردها به افزایش کارایی و راندمان آسانسور نیز کمک شایانی می کند.
جدول پاسخ سریع
| مورد | پاسخ کوتاه |
|---|---|
| استاندارد آسانسور چیست؟ | مجموعه قوانین و تستهای ایمنی برای تایید کیفیت و عملکرد امن آسانسور |
| چند نوع استاندارد داریم؟ | استاندارد اولیه (قبل از بهرهبرداری) و استاندارد ادواری (بازرسی سالانه) |
| آیا بدون استاندارد میشود استفاده کرد؟ | خیر — خطرناک است و مسئولیت حقوقی دارد |
| هر چند وقت باید تمدید شود؟ | معمولاً سالیانه |
| چه کسی استاندارد را صادر میکند؟ | شرکتهای بازرسی مورد تأیید سازمان ملی استاندارد |
| چرا باید استاندارد بگیریم؟ | کاهش حوادث، افزایش ایمنی، دریافت پایانکار و اطمینان از سلامت سیستم |
استاندارد_آسانسور_راهنمای_جامع
استاندارد آسانسور چیست و چرا به وجود آمد؟
استاندارد آسانسور مجموعهای از قوانین و دستورالعملهاست که برای کاهش حوادث، افزایش ایمنی و تضمین کیفیت طراحی و تولید شده است. قبل از اجرای این استانداردها، بسیاری از آسانسورها بدون کنترل فنی نصب میشد و حوادثی مثل گیر کردن کابین، سقوط ناگهانی، خرابی دربها و حتی خطرات جانی اتفاق میافتاد. از اوایل دهه ۸۰، بهویژه سال ۱۳۸۳، سازمان ملی استاندارد قوانین مشخصی تدوین کرد تا هر آسانسور قبل از بهرهبرداری، بررسی و تایید شود. هدف اصلی این قوانین، ایجاد آرامش برای ساکنان و جلوگیری از هزینههای سنگین ناشی از خرابی و حادثه است. امروز داشتن گواهی استاندارد به معنی این است که آسانسور از نظر طراحی، نصب، ایمنی، عملکرد و قطعات بررسی شده و مورد تایید کارشناسان قرار گرفته است. داشتن استاندارد فقط برای دریافت پایان کار نیست؛ بلکه تضمین میکند آسانسور در طول استفاده، عملکرد قابل پیشبینی و امنی داشته باشد. استاندارد باعث میشود سازندگان مجبور شوند از قطعات مطمئن، نصب اصولی و روشهای تست علمی استفاده کنند و رقابت ناسالم بر پایه قیمت پایین از طریق کاهش کیفیت، کم شود.
چرا استاندارد مهم است؟
-
کاهش خطرات جانی و مالی
-
افزایش اعتماد ساکنان
-
عمر بیشتر قطعات و کاهش هزینه تعمیرات
-
امکان پیگیری قانونی در صورت بروز مشکل
استاندارد آسانسور شامل چه بخشهایی میشود؟
وقتی میگوییم “آسانسور استاندارد است”، یعنی فقط ظاهر کابین بررسی نشده؛ بلکه همه اجزای آن از چاهک تا موتور و سیستم برق تحت کنترل قرار گرفته است. استانداردها برای هر قسمت معیارهایی تعریف کردهاند تا اگر کوچکترین نقصی وجود داشته باشد، قبل از حادثه شناسایی و اصلاح شود. در این بخش باید به زبان ساده توضیح دهیم استاندارد چه قسمتهایی را پوشش میدهد تا خواننده بداند بازرسی چقدر دقیق است.
حوزههای اصلی استاندارد شامل:
-
چاهک و سازه آسانسور
-
ریلها و وزنه تعادل
-
موتورخانه و تابلو فرمان
-
کابین و کفسازی
-
دربهای طبقات و درب کابین
-
سیستم ترمز و گاورنر
-
درایو و کنترل سرعت
-
سیستم نجات اضطراری
-
برق اضطراری و سیمکشی ایمن
-
سنسورها و سوئیچهای ایمنی
هر کدام از این بخشها باید تست شوند و اگر خطری وجود داشته باشد، گزارش میشود و نصاب موظف به اصلاح آن است. نتیجه این فرایند، آسانسوری است که در شرایط مختلف عملکرد قابل اعتماد دارد.
انواع استانداردها و الزامات آسانسور
1- استاندارد اولیه آسانسور
طبق قانونی که در مورد ایمنی آسانسورها وضع شده، همه افراد برای دریافت پایان کار ملزم به گرفتن گواهی استاندارد آسانسور می باشند. به این گواهی اصطلاحا استاندارد اولیه نیز می گویند. دیگر نکته مهم در این مورد عدم استفاده از آسانسور پیش از دریافت این گواهینامه می باشد. بدین شکل که افراد نباید از آسانسور تا زمان دریافت این گواهی استفاده نمایند. پس از دریافت آن می توان از آسانسور استفاده کرد. در واقع این قانون از زمان سوار شدن به کابین آسانسور تا جابجایی حتی برای یک طبقه می باشد. آن هم به دلیل حفظ ایمنی و سلامت مسافران هستند. چرا که همان طور که آسانسور می تواند بسیار کارآمد و کاربردی باشد، به همین میزان نیز می تواند در صورت عدم رعایت ایمنی و نکات خطرساز باشد.
با توجه به موارد مطروحه با بازرسی و بررسی تمامی بخش ها توسط کارشناس، بخش عمده ای از مشکلات مرتفع خواهند شد. چرا که در صورت وجود هرگونه نقص فنی و یا ایراد در قطعات، کارشناسان آن ها را شناسایی و رفع می کنند. در صورت استفاده از آسانسور پیش از دریافت گواهینامه، در صورت وقوع هر حادثه ای مالک باید پاسخگوی مراجع قضایی باشد. و تمامی اتفاقات و مشکلات بر عهده مسئول راه اندازی غیرمجاز می باشد. به همین خاطر این افراد باید با وسواس بیشتری تمامی بخش ها و نکات را بررسی و مشکلات احتمالی و یا موجود را رفع کنند. چرا که در غیر این صورت به صورت قانونی و از طریق مجاری قانون، باید پاسخگوی کم کاری خود باشند. که این امر می تواند تبعات مختلف حقوقی و قضایی را برای فرد مسئول در پی داشته باشد.
2- استاندارد ادواری آسانسور
به منظور پیشگری از هرگونه حادثه و افزایش نکات ایمنی، افرادی که در ساختمان خود آسانسور دارند، ملزم هستند تا گواهی استاندارد خود را هر ساله تمدید کنند. به این کار گواهی استاندارد ادواری نیز گفته می شود. نکته قابل توجه در این مورد این است که تمدید این گواهی از لحاظ قانونی الزامی نبوده اما از لحاظ فنی الزامی است. تا با بررسی ادواری و یا دوره ای همانند سرویس و نگهداری ماهیانه، تمامی موارد بررسی و چک شوند. چرا که اکثر قطعات آسانسور دائمی نبوده و نیاز به سرویس، تعمیر و یا حتی تعویض پیدا می کنند. و عدم بررسی به موقع می تواند مشکل ساز شود. به همین خاطر باید بررسی بخش ها و اجزای گوناگون همواره مورد بررسی قرار بگیرد.
یکی از ویژگی های این تمدید دارد، الزام افراد به بررسی سالیانه آسانسور خود می باشد. گرچه همان طور که گفته شد، به طور معمول آسانسورها نیاز دارند تا به صورت دوره ای و ماهیانه سرویس شوند، اما این کار نیز سبب می شود تا همه جوانب و راندمان دستگاه به طور کامل بررسی شود. استاندارد ادواری سبب افزایش ایمنی و کاهش چمشگیر حوادث می شود. ضمن اینکه سازمان استانداردسازی نیز با این روش می تواند احاطه بهتری به کیفیت و کارایی آسانسورهای نصب شده داشته باشد. تا اگر نیاز به اصلاح مورد و یا قطعه ای در آسانسورها وجود داشت، و یا این که موردی که بتواند ایمنی راا فزایش و حوادث را کاهش دهد، با این کار به راحتی به تمامی ساختمان های دارای آسانسور ابلاغ کند. تا در سریع ترین زمان ممکن ایرادات رفع و تغییرات انجام شود.
چه ارگانی مسئول استاندارد آسانسور است؟
یکی از سوالات مهم کاربران این است که «چه کسی مسئول تایید آسانسور است؟ نصاب؟ مالک؟ شهرداری؟» پاسخ دقیق این است: سازمان ملی استاندارد ایران متولی اصلی است؛ اما خود سازمان شخصاً آسانسورها را بررسی نمیکند. این سازمان، شرکتهای بازرسی مورد تأیید را معرفی میکند تا طبق قوانین، فرایند کنترل و تست را انجام دهند. فقط شرکتهایی که دارای پروانه طراحی و مونتاژ از وزارت صمت هستند، حق فعالیت رسمی و صدور گزارش دارند. مالک ساختمان پس از نصب آسانسور، با یکی از این شرکتها قرارداد میبندد و بازرسان با حضور در محل، همه بخشها را کنترل میکنند. اگر ایرادی وجود داشته باشد، گزارش میدهند و پس از رفع نقصها، گواهی صادر میشود. این ساختار باعث میشود مسئولیتها مشخص باشد و هیچکس نتواند بدون تایید رسمی، آسانسور را تحویل دهد.
مزایای این سازوکار
-
شفافیت مسئولیتها
-
جلوگیری از سواستفاده و نصبهای غیرقانونی
-
افزایش کیفیت و رقابت سالم میان شرکتها
مراحل دریافت استاندارد اولیه (گامبهگام)
بسیاری از مالکان نمیدانند برای گرفتن استاندارد باید چه کارهایی انجام دهند و همین سردرگمی گاهی باعث استفاده زودتر از آسانسور میشود؛ کاری که بسیار خطرناک است. بهتر است مراحل را شفاف و مرتب توضیح بدهیم تا مخاطب بتواند مسیر را قدمبهقدم دنبال کند.
مراحل دریافت استاندارد:
-
پایان نصب و تست اولیه توسط نصاب
-
عقد قرارداد با شرکت بازرسی مورد تأیید
-
بررسی کامل چاهک، کابین، موتورخانه، دربها و برق
-
ارائه گزارش نقصها به مالک و نصاب
-
رفع ایرادات توسط تیم فنی
-
تست نهایی و صدور گواهی استاندارد
استفاده از آسانسور قبل از دریافت گواهی، در صورت بروز حادثه، بار حقوقی و مسئولیت مستقیم برای مالک ایجاد میکند. بنابراین استاندارد فقط یک کاغذ اداری نیست؛ یک تضمین ایمنی است.
a-start=”4046″ data-end=”4219″>
استاندارد ادواری آسانسور چیست و چرا باید تمدید شود؟
گرفتن استاندارد اولیه کافی نیست. آسانسور مثل خودروست؛ قطعاتش فرسوده میشود، سیمها آسیب میبینند و ممکن است تنظیمات بههم بخورد. به همین دلیل «استاندارد ادواری» تعریف شده تا هر سال، وضعیت دستگاه دوباره بررسی شود. گرچه الزام قانونی در همه ساختمانها وجود ندارد، اما از نظر فنی و ایمنی کاملاً ضروری است. این بازرسی کمک میکند قبل از بروز حادثه، مشکلات شناسایی شود و هزینههای بزرگ به تعمیرات کوچک تبدیل گردد.
در بازرسی ادواری معمولاً کنترل میشود:
-
عملکرد ترمز و سیستم ایمنی
-
وضعیت سیمکشی و تابلو فرمان
-
سلامت دربها و سنسورها
-
تاب حرکت کابین و لرزشها
-
عملکرد سیستم نجات اضطراری
نتیجه این کار، کاهش خرابی، افزایش عمر تجهیزات و آرامش بیشتر ساکنان است.
کدام ساختمانها بیشتر به استاندارد ادواری نیاز دارند؟
همه ساختمانها باید به استاندارد ادواری توجه کنند، اما برخی مکانها به دلیل تردد بالا و حساسیت بیشتر، در اولویت هستند. در این ساختمانها کوچکترین نقص، ریسک بالایی ایجاد میکند و حتی چند دقیقه توقف آسانسور میتواند دردسرساز شود. بنابراین بازرسی سالانه در این فضاها نهتنها توصیه، بلکه یک ضرورت حرفهای است.
ساختمانهایی که در اولویت هستند:
-
بیمارستانها و مراکز درمانی
-
مجتمعهای تجاری و اداری پرتردد
-
برجها و ساختمانهای بیش از ۵ طبقه
-
هتلها و مراکز اقامتی
-
مراکز آموزشی و دانشگاهها
-
ساختمانهای قدیمیتر از ۱۰ سال
در چنین ساختمانهایی، فشار روی موتور، تابلو فرمان و سیستم ترمز بیشتر است. علاوه بر آن، استفاده نادرست کاربران هم میتواند باعث خرابی شود. با اجرای استاندارد ادواری، مشکلاتی مثل لرزش کابین، باز نشدن درب، خرابی سنسورها و کاهش قدرت ترمز قبل از تبدیل شدن به حادثه شناسایی میشود.
مزایای بازرسی سالانه در این ساختمانها
-
کاهش توقفهای ناگهانی
-
کاهش هزینههای سنگین تعمیرات
-
افزایش اعتماد ساکنان و مراجعان
-
رعایت الزامات بیمه و ایمنی
ایرادهای رایجی که باعث رد شدن استاندارد آسانسور میشود
خیلی از آسانسورها به خاطر نقصهای ظاهراً کوچک، موفق به دریافت استاندارد نمیشوند. این بخش برای کاربر بسیار مفید است، چون دقیقاً میفهمد چه چیزهایی را باید قبل از بازرسی اصلاح کند.
ایرادهای پرتکرار:
-
نصب غیراصولی سیمکشی و نبود ارت
-
خرابی سنسور دربها
-
نبود سیستم نجات اضطراری یا عملکرد ناقص آن
-
ریلهای ناهمتراز و لرزش کابین
-
ترمزهای فرسوده یا تنظیم نشده
-
کابین غیراستاندارد و نبود برچسب مشخصات
-
نبود حفاظ در چاهک یا موتورخانه
هرکدام از این موارد میتواند احتمال گیر کردن، سقوط جزئی، یا توقف ناگهانی را افزایش دهد. بازرسان هنگام بازدید، این موارد را بهصورت دقیق ثبت میکنند و تا زمان رفع نقصها، تاییدیه صادر نمیشود.
چه باید کرد؟
-
قبل از بازرسی، سرویس کامل انجام شود
-
قطعات مستهلک تعویض شوند
-
تابلو برق و سیمکشی بررسی شود
مدارک لازم برای دریافت استاندارد آسانسور
خیلی از مالکان نمیدانند هنگام مراجعه برای استاندارد، چه مدارکی لازم دارند و همین باعث تأخیر میشود. اگر این بخش را واضح بنویسی، اعتماد کاربر به سایت داکسون هم بیشتر میشود.
مدارک مهم مورد نیاز:
-
مدارک شرکت نصاب (پروانه طراحی و مونتاژ)
-
مشخصات فنی آسانسور و نقشهها
-
گزارش تست و راهاندازی
-
قرارداد سرویس و نگهداری
-
فرمهای ایمنی مربوط به قطعات اصلی
داشتن این مدارک باعث میشود فرآیند بازرسی شفاف و سریع انجام شود و در صورت بروز مشکل، مسئولیتها مشخص باشد. همچنین کمک میکند اگر بعداً حادثهای رخ دهد، مالک بتواند از نظر حقوقی از خود دفاع کند.
هزینه استاندارد آسانسور چقدر است؟
کاربران معمولاً دنبال عدد هستند، اما قیمتها باتوجهبه ظرفیت، تعداد توقفها، نوع سیستم و شرکت بازرسی متفاوت است. بنابراین بهتر است بهجای عدد ثابت، بازه و عوامل مؤثر را توضیح دهیم.
عوامل مؤثر بر هزینه:
-
ظرفیت و تعداد ایستگاهها
-
نوع سیستم (کششی / هیدرولیک)
-
نوع ساختمان (مسکونی / تجاری / بیمارستانی)
-
میزان نقصها و تعمیرات موردنیاز
مقایسه کلی
| مورد | استاندارد اولیه | استاندارد ادواری |
|---|---|---|
| زمان انجام | طولانیتر | سریعتر |
| هزینه | بیشتر | کمتر |
| هدف | تایید نهایی قبل بهرهبرداری | اطمینان از سلامت سالانه |
نوشتن به این شکل باعث میشود کاربر پاسخ خود را واضح بگیرد و نرخ کلیک و ماندگاری افزایش پیدا کند.
چطور بفهمیم آسانسور ما استاندارد است؟ (چکلیست)
در این بخش، به کاربر ابزار میدهیم تا خودش بتواند ارزیابی اولیه انجام دهد.
چکلیست ساده:
-
وجود برچسب استاندارد داخل کابین
-
درج تاریخ آخرین بازرسی
-
توقف نرم و بدون لرزش
-
عملکرد صحیح دربها و سنسورها
-
وجود قرارداد سرویس فعال
-
روشن بودن سیستم نجات اضطراری
اگر یکی از موارد بالا ناقص باشد، بهتر است قبل از وقوع مشکل، با شرکت سرویسدهنده یا بازرسی تماس گرفته شود.
سوالات متداول درباره استاندارد آسانسور
این بخش شانس گرفتن اسنیپت گوگل را بالا میبرد.
آیا استاندارد آسانسور اجباری است؟
بله، بدون آن امکان دریافت پایان کار وجود ندارد.
هر چند وقت یکبار باید تمدید شود؟
بهطور معمول سالیانه توصیه میشود.
آسانسور قدیمی هم میتواند استاندارد بگیرد؟
بله؛ اما شاید نیاز به اصلاحات و تعویض برخی قطعات داشته باشد.
اگر شرکت نصاب پاسخگو نبود چه کنیم؟
به یکی از شرکتهای بازرسی مورد تأیید مراجعه کنید.
نصب آسانسور در ساختمان نیمه کاره | راهنمای کامل + هزینه و پایانکار
